Historical and philological journal
PUBLISHED SINCE 1958

ԼՈՒՅՍ Է ՏԵՍՆՈՒՄ 1958 ԹՎԱԿԱՆԻՑ
Историко-филологический журнал
ИЗДАЕТСЯ С 1958 ГОДА
  • Ալբերտ Խառատյան - Հայկազ Մանուկի Պողոսյան (ծննդյան100-ամյակի առթիվ)
    5 Էջ | 249-254 | DOI՝ Doi:10.54503/0135-0536-2024.2-249 |

    Ստացվել է՝ 2024-06-17 | Գրախոսվել է՝ 0001-01-01 | Ընդունվել տպագրության՝ 2024-12-10

    Տպագրված է 2024 N 2 (226) / Մեր երախտավորները

    Անհատներ կան, որոնք իրենց ապրած կյանքով և գործունեությամբ խտացնում են ժամանակակից սերունդների նպատակները, բնավորությունն ու խառնվածքի էական կողմերն ու իրական ձգտումները և, ըստ այդմ, դրանք առաջ մղելու կամքն ու վճռականությունը։ Միաժամանակ, պահպանելով իրենց սեփական դեմքը, ամենուրեք հավատարիմ մնալով իրենց մոտեցումներին՝ փոփոխվող միջավայրի նկատմամբ, որ այլ կերպ կոչվում է անհատականություն, որչափով նա մնում է եզակի ու անկրկնելի։
    Բեռնել

  • Ալբերտ Խառատյան - Երուսաղեմի հայոց պատրիարքությունը և Ս. Տեղյաց շուրջ հույն-հայկական դիմակայությունը (1700–1730-ական թվականներ)
    18 Էջ | 55-73 | DOI՝ Doi:10.54503/0135-0536-2023.1-55 |

    Ստացվել է՝ 2023-01-29 | Գրախոսվել է՝ 2023-02-13 | Ընդունվել տպագրության՝ 2023-03-23

    Տպագրված է 2023 N 1 (222) / Պատմություն

    XVII դ. վերջին Երուսաղեմի, ինչպես և Կ. Պոլսի հայոց պատրիարքությունը կանգնած էին դժվարին փորձությունների և դրանց ծանր հետևանքների հաղթահարման առջև: Թեման բազմիցս լուսաբանվել է հայ պատմագիտության մեջ, սակայն և չի կորցրել իր հրատապությունը՝ դրա հենքը հանդիսացող սկզբնաղբյուրների համադրման պայմաններում: Առավել մոտիկից պետք է դիտել նշված պատրիարքությունների ընթացքը՝ աչքի առաջ ունենալով հատկապես Երուսաղեմում ուղղափառ և հայ առաքելական միաբանությունների ամենևին էլ ոչ միանշանակ փոխհարաբերությունները:

    Բանալի բառերԵրուսաղեմի հայոց պատրիարքություն Կ. Պոլսի հայոց պատրիարքություն Ս. Տեղյաց սեփականություններ Հովհաննես Հաննա Ավետիք պատրիարք Հովհաննես Կոլոտ պատրիարք Գրիգոր Շիրվանցի պատրիարք Ֆեյզուլլահ մուֆտի Երուսաղեմի հունաց պատրիարք Մելետիոս:

    Բեռնել

  • Ալբերտ Խառատյան - Հովհաննես Հաննայի երկը՝ Երուսաղեմի և Կոստանդնուպոլսի Հայոց պատրիարքությունների պատմության սկզբնաղբյուր
    17 Էջ | 12-29 | DOI՝ Doi:10.54503/0135-0536-2023.3-12 |

    Տպագրված է 2023 N 3 (224) / Պատմություն

    Հովհաննես Հաննան Երուսաղեմի Հայոց պատրիարքության և Ս. Հակոբյանց վանքի պատմության ճանաչված հեղինակներից է, որի գործը հնագույնն է XVIII դ. հայկական սկզբնաղբյուրների մեջ: Աշխատությունն ընդգրկում է Ս. Հակոբյանց վանքի և Ս. Տեղյաց հայկական սեփականությունների պատմությունը, որի առասպելախառն սկզբնավորման խնդիրը մի կողմ դնելով՝ նկատենք, որ մեզ հատկապես հետաքրքրում են իր՝ Հաննայի դարաշրջանի (1700–1730-ական թվականների սկզբներ) համապատասխան անցքերն ու իրական պատմական դեմքերը, որոնք առնչվում են նաև Կոստանդնուպոլսի հայոց պատրիարքությանը:
    Բեռնել

  • Ալբերտ Խառատյան - Աելիտա Դոլուխանյան (ծննդյան 80-ամյակի առթիվ)
    5 Էջ | 300-305 |

    Ստացվել է՝ 2022-03-04 | Գրախոսվել է՝ 0001-01-01 | Ընդունվել տպագրության՝ 2022-03-11

    Տպագրված է 2022 N 1 (219) / Մեր հոբելյարները

    Անվանի գիտնական, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ՀՀ ԳԱԱ թղթակից անդամ Աելիտա Գուրգենի Դոլուխանյանը իր կենսագրության մեջ շրջեց երբևէ այսքան իմաստավորված անհատի տարեդարձը: Միշտ նորովի և գիտության անձանձիր մշակին տրված մարդու իրավունքով, որն իր տասնամյակների արարման մեջ, սակայն, ոչ մի իրավունք էլ չի տեսնում, այլ միայն իր պարտքն ու պարտականությունը, որի համար շարունակում է սիրելի մնալ իր մերձավոր ու հեռավոր շրջապատին և մեզ՝ իրեն ճանաչող գործընկերներիս:
    Բեռնել

  • Ալբերտ Խառատյան, Անուշավան Զաքարյան - Վարդգես Միքայելյան (ծննդյան 100-ամյակի առթիվ)
    3 Էջ | 308-311 | DOI՝ Doi:10.54503/0135-0536-2025.1-308 |

    Ստացվել է՝ 2025-01-10 | Գրախոսվել է՝ 0001-01-01 | Ընդունվել տպագրության՝ 2025-03-27

    Տպագրված է 2025 N 1 (228) / Մեր երախտավորները

    Բացառիկ երևույթ է, որ մեկ անհատի մեջ միավորվեն մարդու, գիտնականի և քաղաքացու անանց որակները, և այս ամենը՝ միասին և միաժամանակ, նրա երկրային ողջ կյանքում: ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս Վարդգես Ալեքսանի Միքայելյանին, որի ծննդյան 100-ամյակը լրանալու առթիվ են գրված այս տողերը, այդպիսի եզակի անհատներից էր: Եվ մեզ՝ նրա կրտսեր գործընկերների և աշակերտների համար շատ դժվար է այսօր՝ տարիների հեռավորությունից, նախապատվություն տալ նրա գործունեության մեջ սերտաճած այդ որակներից որևէ մեկին, որովհետև նա այդ բոլորը շռայլորեն ի հայտ էր բերում ամենուրեք՝ միայն իրեն հատուկ շիտակությամբ ու անմիջականությամբ:
    Բեռնել

  • Ալբերտ Խառատյան - Ակադեմիկոս Մկրտիչ Ներսիսյան (ծննդյան 115-ամյակի առթիվ)
    4 Էջ | 249-253 | DOI՝ DOI: 10.54503/0135-0536-2025.3-249 |

    Ստացվել է՝ 2025-09-22 | Գրախոսվել է՝ 0001-01-01 | Ընդունվել տպագրության՝ 2025-11-17

    Տպագրված է 2025 N 3 (230) / Մեր երախտավորները

    Լրացավ «Պատմաբանասիրական հանդես»-ի հիմնադիր խմբագիր, ակադեմիկոս Մկրտիչ Գեղամի Ներսիսյանի ծննդյան 115-ամյակը: Մ. Ներսիսյանը ծնվել է 1910 թ. նոյեմբերի 25-ին ՀՀ Աշտարակի շրջանի Փարպի գյուղում: 1927 թ. Երևանի Խ. Աբովյանի անվան միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո ընդունվել է Երևանի համալսարանի պատմա-բանասիրական ֆակուլտետը՝ այն ավարտելով 1931 թ.:
    Բեռնել

  • Ալբերտ Խառատյան - Ակադեմիական գիտական հանդեսների առաջնեկը
    3 Էջ | 272-275 | DOI՝ DOI: 10.54503/0135-0536-2025.3-272 |

    Ստացվել է՝ 0001-01-01 | Գրախոսվել է՝ 0001-01-01 | Ընդունվել տպագրության՝ 2025-11-17

    Տպագրված է 2025 N 3 (230) / Գիտական կյանք

    րացավ ՀՀ ԳԱԱ հայագիտական և հասարակագիտական հնագույն հրատարակության՝ «Լրաբեր հասարակական գիտությունների» հանդեսի 85-ամյակը: 1940 թ. նոյեմբերին հրատարակվեց ՍՍՌՄ ԳԱ հայկական մասնաճյուղի (Արմֆան) առաջին գիտական հանդեսը՝ «Տեղեկագիր ՍՍՌՄ գիտությունների ակադեմիայի հայկական ֆիլիալի. սերիա 1, Հասարակական գիտություններ»: Հանդեսն այդ խորագրով լույս է տեսել մինչև 1943 թ. ներառյալ, այնուհետև՝ 1944–1965 թթ. լույս է տեսել «ՀՍՍՌ ԳԱ տեղեկագիր. հասարակական գիտություններ» անվանումով, իսկ 1966 թ. վերանվանվել է «Լրաբեր հասարակական գիտությունների»:
    Բեռնել